Nếu nói về chiến lược kinh doanh, một trong những mô hình nổi tiếng nhất thế giới có lẽ là Ma Trận BCG, được phát triển bởi công ty tư vấn Boston Consulting Group, một trong những công ty tư vấn chiến lược hàng đầu thế giới.

Mô hình này chuyên được các công ty sử dụng để lên chiến lược phát triển sản phẩm hoặc thị trường phù hợp. Mô hình này cũng có thể được các doanh nghiệp vừa và nhỏ để tìm định hướng phát triển phù hợp cho mình. Hãy cùng KTHGĐ tìm hiểu về mô hình này thông qua công ty Vinamilk nhé. 

Ma trận BCG

Tổng quan về Ma Trận BCG

Ma Trận BCG bao gồm 4 ô nằm trên 2 trục là “tốc độ tăng trưởng của thị trường” và “thị phần của công ty”. Tùy theo tốc độ tăng trưởng thị trường và thị phần công ty cao hay thấp mà công ty sẽ lựa chọn chiến lược phù hợp cho từng loại sản phẩm. 

Ô thứ nhất – Con Bò Sữa: tăng trưởng thấp – thị phần cao

Sản phẩm thuộc ô này đã đạt đến đỉnh tăng trưởng nhưng vẫn tạo doanh thu cao, ổn định cho doanh nghiệp. Doanh nghiệp có sản phẩm thuộc ô này có thể:

  • Đổi mới sản phẩm, tăng thêm tính năng để sản phẩm có thể đi vào chu ký tăng trưởng mới
  • Tiếp tục khai thác sản phẩm, giảm bớt chi phí phát triển marketing để tối ưu hóa lợi nhuận nếu nhận thấy sản phẩm sẽ không thể tăng trưởng nữa hay sẽ dần đi vào thoái trào. 

Trong trường hợp của Vinamilk, đây có thể xem là dòng sữa tươi truyền thống với 42% thị phần nhưng tốc độ tăng trưởng chỉ tầm 2-3% mỗi năm. Với quy mô hơn 2 tỷ USD, nhưng cạnh tranh gay gắt và tăng trưởng kém, Vinamilk nên đầu tư marketing vừa phải để giữ vững thị trường. 

Ngoài ra Vinamilk cũng đang phát triển sữa tươi organic, để bắt kịp chu kỳ tăng trưởng của các sản phẩm có lợi cho sức khỏe. 

Ô thứ hai – Ngôi Sao: tăng trưởng cao – thị phần cao

Đối với sản phẩm trong ô này, doanh nghiệp nên đầu tư để tiếp tục chiếm lĩnh thị phần và tận dụng được tốc độ tăng trưởng tốt. Chiến lược cho sản phẩm trong ô này là mở rộng kênh bán hàng, tăng độ phủ sóng, thương hiệu của sản phẩm. 

Tuy nhiên cũng có nhiều trường hợp doanh nghiệp đầu tư mạnh vào các sản phẩm thuộc ô này có doanh thu tốt nhưng lợi nhuận không như mong muốn do chi phí đầu tư cao. 

Với Vinamilk, mảng sữa organic có tốc độ tăng trưởng hơn 10% 1 năm sẽ là động lực mới cho Vinamilk. Hiện tại Vinamilk cũng là đơn vị có thị phần cao nhất trong mảng này tại Việt Nam. Có thể thấy trong thời gian qua, Vinamilk rất tích cực đầu tư vào các trang trại bò sữa sạch tại Tây Ninh, Bình Dương và quảng bá dòng sữa organic để tận dụng lợi thế dẫn đầu trong mảng sửa đầy tiềm năng này. 

Vinamilk đã áp dụng ma trận BCG thành công

Ô thứ ba – Dấu Chấm Hỏi: tăng trưởng cao – thị phần thấp

Đối với sản phẩm trong ô này là các sản phẩm tiềm năng, doanh nghiệp có thể tìm kiếm doanh thu lớn nếu tăng được thị phần trong một mảng kinh doanh có tốc độ tăng trưởng cao. Chiến lược cho sản phẩm trong ô này là xây dựng chất lượng sản phẩm, thương hiệu và kênh phân phối để tăng trưởng thị phần, kéo sản phẩm từ dấu chấm hỏi qua thành ngôi sao. 

Sữa đậu nành và các sản phẩm sữa từ đậu đang có tốc độ tăng trưởng khá tốt khoảng 10% năm. Tuy nhiên mảng này lại bị công ty Đường Quảng Ngãi (Hose: QNS) chiếm 86% thị phần, 14% còn lại chia cho nhiều doanh nghiệp khác nhau. Vinamilk có thể xem xét đầu tư mạnh hơn cho mảng sữa làm từ đậu để tăng trưởng bằng cách giành lấy doanh thu từ QNS. Rủi ro là nếu không thành công, mảng sữa đậu nành của Vinamilk sẽ rơi vào ô con chó và phải rút lui. 

Ô thứ tư – Con chó: tăng trưởng thấp – thị phần thấp

Sản phẩm nào trong ô này rơi vào giai đoạn suy thoái và mang lại doanh thu rất thấp cho doanh nghiệp. Chiến lược cho doanh nghiệp là kết thúc vòng đời sản phẩm để tránh thất thoát và tìm sản phẩm thay thế

Vinamilk hiện chưa có sản phẩm rơi vào phân khúc này. Tuy nhiên, nếu đầu tư vào mảng sữa đậu không thành công, thì Vinamilk có thể xem xét rút lui hoặc duy trì sự hiện diện nhỏ ở mảng này do doanh thu đóng góp cho doanh nghiệp cũng không đáng kể. 

Tóm lại khi sử dụng Ma Trận BCG, doanh nghiệp thường nên chú tâm duy trì và phát triển Con Bò Sữa và Ngôi Sao, thử nghiệm với Dấu Chấm Hỏi, và loại bỏ Con Chó. Đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ, thì có thể thay thế trục thị phần thành tỷ lệ đóng góp doanh thu cho doanh nghiệp. 

Thành Vương Tiến
About Author

Thành Vương Tiến

error: Nội dung bản quyền của Simply Invest