Những ngày qua, thế giới bóng đá lại rúng động với việc PIF – một quỹ đầu tư của Saudi Arabia mua lại Newcastle United – một đội bóng của đang thi đấu ở Ngoại hạng Anh. Cùng KTHGĐ điểm qua một số nét chính cần biết về thương vụ này nhé.  

Ai sẽ tiếp quản Newcastle United?  

Một tập hợp gồm các công ty PIF, PCP Capital Partners và RB Sport&Media sẽ tiếp quản câu lạc bộ Newcastle United từ tỷ phủ Mike Ashley người Anh. Quỹ đầu tư công PIF của Saudi Arabia dự kiến sẽ nắm 80% cổ phần. PIF là quỹ tài sản có chủ quyền, và hiện có giá trị 430 tỷ USD, con số quá lớn nếu so sánh với chi phí 300 triệu bảng mà quỹ này bỏ ra để sở hữu Newcaste United. Trong khi đó, PCP Capital Partners là một “doanh nghiệp tư nhân cổ phần dạng boutique”. RB Sports & Media là một phần của tập đoàn Reuben Brothers của Anh, chuyên hoạt động trong lĩnh vực cổ phần và bất động sản.  

Saudi PIF Strengthens Expansion Strategy With Key Appointments | Asharq  AL-awsat
Quỹ PIF

Quỹ tài sản có chủ quyền là gì? 

Hầu hết các nước mới nổi và phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu nhiên liệu thô đều có quỹ tài sản chủ quyền hoặc dạng tương tự. Nhiều trong số này phân tán rủi ro bằng cách mua các tài sản ở các nước phát triển, nơi có luật pháp bảo vệ những quỹ này khỏi những thay đổi tùy tiện với các quyền tài sản. Norwegian Bank Investment Fund là quỹ tài sản chủ quyền lớn nhất thế giới, với trị giá 1,3 nghìn tỷ USD, sau đó là China Investment Corporation, trị giá 1,2 nghìn tỷ USD, đứng thứ 3 là Abu Dhabi Investment Authority với 830 tỷ USD.  

PIF còn đầu tư vào đâu nữa? 

PIF cũng đầu tư vào các thành phố mới được xây dựng trên toàn Saudi Arabia. Quỹ này là trung tâm trong kế hoạch mang tên Vision 2030 của Thái tử Mohammed bin Salman nhằm đưa nền kinh tế nước này hoàn toàn thoát khỏi sự phụ thuộc vào dầu mỏ. Mỹ là bên nhận nhiều tiền nhất từ PIF. Trong chuyến thăm tới Saudi Arabia vào năm 2017 của Tổng thống Mỹ Donald Trump, PIF thông báo sẽ chi 40 tỷ USD vào các dự án cơ sở hạ tầng ở Mỹ. Năm 2020, PIF cũng công bố hãng này có cổ phần ở Boeing, trị giá hơn 700 triệu USD, 522 triệu USD cổ phần ở Citigroup và 522 triệu cổ phần ở Facebook, ngoài ra còn rất nhiều công ty Mỹ khác nhận được sự đầu tư của PIF.  

Tại sao thương vụ mua lại Newcastle United lại diễn ra? 

Không có luật nào của Giải bóng đá Ngoại hạng Anh cấm PIF mua lại Newcastle. Cũng không có bất cứ “bài kiểm tra dành cho người chủ và giám đốc” nào để đánh giá mục tiêu chính trị hoặc đạo đức của người mua. Tuy nhiên, trước đó thương vụ PIF mua lại Newcastle từng bị từ chối vì Ban tổ chức Ngoại hạng Anh tin rằng Saudi Arabia là một bên ủng hộ quan trọng trong hành động vi phạm bản quyền giải bóng đá này, và đã nêu tên Saudi Arabia trong danh sách các nước vi phạm bản quyền mà giải này gửi cho Mỹ. BTC Ngoại hạng Anh cũng tin rằng Saudi Arabia kiểm soát PIF. Tuy nhiên giờ giải bóng đá này không còn nghi ngờ gì về PIF cũng như Saudi Arabia.  

Quá trình chuyển đổi này sẽ tác động thế nào đến Newcastle? 

Tại thời điểm này, rất khó đánh giá những tác động của thương vụ này tới Newcastle United, tuy nhiên nhiều chuyên gia khẳng định rằng có thể câu lạc bộ này có tiềm năng trở thành một trong những câu lạc bộ lớn nhất thế giới. Newcaslte United vốn đã là một câu lạc bộ có thành tích, sở hữu nhiều fan (dù đã rất rất lâu rồi họ không được xem là một thế lực của bóng đá Anh). Tuy nhiên nhờ vào nguồn tiền dồi dào của PIF, ngày trở lại vinh quang của câu lạc bộ này có thể không còn xa. Sự thay đổi sẽ là cả một quá trình, một phần cũng là do những quy định xung quanh số tiền mà một câu lạc bộ có thể chi tiêu, chẳng hạn như luật công bằng tài chính (FFP) .  

Newcastle United - PIF, PCP Capital Partners and RB Sports & Media acquire Newcastle  United Football Club
Newcastle United có thể vươn lên thành thế lực bóng đá Anh trong thời gian tới

FFP là gì? 

KTHGĐ đã có lần đề cập đến FFP. Nói qua một chút thì đây là các quy định được Liên đoàn bóng đá châu Âu (UEFA) đưa ra để ngăn chặn các câu lạc bộ hàng đầu chi tiêu quá đà, dẫn đến các khoản lỗ không bền vững. Dù luật này chỉ áp dụng với các đội bóng thi đấu tại châu Âu, chẳng hạn như Champions League, nhưng Giải Ngoại hạng Anh đã chấp thuận phiên bản riêng của FFP, nhằm buộc các câu lạc bộ phải tuân thủ chi tiêu tài chính bền vững. Theo đó thì các câu lạc bộ Anh cũng phải tuân thủ quy định về số tiền tối đa có thể lỗ trong một khoảng thời gian.  

Những giới hạn ở đây là gì? 

Trước dịch COVID-19, các câu lạc bộ ở Ngoại hạng Anh được phép lỗ tối đang tổng cộng 105 triệu bảng Anh trong 3 mùa. Trong 2 năm qua, số lỗ đã tăng lên, do đó quy định về số lỗ tối đa cũng được nới lỏng, trong khi đó các khoản nợ xảy ra do dịch COVID-19 cũng bị loại bỏ. Chi phí đào tạo cầu thủ trẻ, xây dựng cộng đồng và bóng đã nữ cũng được giảm trừ.  

Liệu chủ mới của Newcastle United được ký hợp đồng ngay với các ngôi sao? 

Chắc chắn là được, nhờ vào tỷ phú Mike Ashley. Trớ trêu thay, việc ông Ashley từ chối chi nhiều tiền trong những mua qua đã giúp câu lạc bộ này có lãi 35 triệu bảng Anh trong giai đoạn 2018 – 2020, số tiền lỗ 26 triệu bảng Anh trong mua 2019 – 2020 có thể biến thành khoản lãi 1 triệu bảng, nhờ các quy định được đặt ra trong mùa dịch. Cộng với lợi nhuận dự kiến trong 3 năm tới, Newcastle United có thể chi hơn 150 triệu bảng trong năm tới để mua cầu thủ, càng thúc đẩy nhanh quá trình “hóa rồng” của Newcastle United.  

Thành Vương Tiến
About Author

Thành Vương Tiến

error: Nội dung bản quyền của Simply Invest