Tác giả: Trần Hoàng Long

Việc hằng ngày không sử dụng Google, Facebook hay YouTube là một thực tế rất đỗi bình thường ở Trung Quốc đại lục. Song, tưởng chừng như ông lớn LinkedIn – nền tảng mạng xã hội việc làm thuộc Microsoft của Mỹ có thể trụ vững ở đất nước tỷ dân, không phải “đầu hàng” trước môi trường khắc nghiệt, thì nay mạng xã hội này chính thức tuyên bố sẽ rời khỏi Trung Quốc.

LinkedIn và Microsoft ở thị trường Trung Quốc

Trung Quốc là một trong những thị trường lớn nhất của LinkedIn, với 54 triệu người dùng, chỉ sau Mỹ và Ấn Độ. Mặc dù thông tin doanh thu từ các thị trường vẫn chưa được tiết lộ, với số lượng người dùng áp đảo, ta có thể nhận định rằng Trung Quốc là một trong những thị trường mang tính chiến lược của LinkedIn.

Kể từ khi Microsoft mua LinkedIn với giá 26,2 tỷ USD vào năm 2016, doanh thu từ mảng kinh doanh này đã tăng gấp ba lần. Tính đến tháng 7 năm nay, doanh thu của LinkedIn đã vượt 10 tỷ USD doanh thu hàng năm, tăng 27% so với năm trước.

LInkedIn đã buộc phải rút khỏi Trung Quốc

Riêng Microsoft, mặc dù đã cố gắng xây dựng thị trường ở Trung Quốc trong hơn một thập kỷ, họ chỉ đạt được thành công khiêm tốn. Năm ngoái, Brad Smith, chủ tịch của Microsoft, cho biết quốc gia này chỉ chiếm chưa đầy 2% doanh thu của hãng.

Microsoft Windows và Office phổ biến ở Trung Quốc, nhưng nhiều người sử dụng các bản sao lậu. Công ty đã cố gắng khắc phục vấn đề này bằng cách lưu trữ phần mềm của mình trực tuyến, đồng thời hợp tác với nhà thầu quân sự lớn của Trung Quốc để giúp họ cung cấp hệ điều hành được chính phủ Trung Quốc tin cậy hơn.

Rút lui nhưng chưa vội từ bỏ thị trường

LinkedIn đã đưa ra quyết định đóng cửa tại Trung Quốc vì “môi trường hoạt động có nhiều khó khăn hơn và các yêu cầu tuân thủ các quy định ngặt nghèo hơn”.

Tuyên bố mới nhất của LinkedIn đánh dấu quá trình rút lui mới nhất của một trong số ít các công ty công nghệ lớn của Mỹ vẫn đang hoạt động tại Trung Quốc. Tuy nhiên, dường như LinkedIn cũng ấp ủ một kế hoạch mới thay vì hoàn toàn từ bỏ thị trường tuyển dụng nhiều cơ hội ở đất nước tỷ dân này.

Thay vào đó, công ty sẽ tung ra một nền tảng mới có tên là InJobs vào cuối năm nay, một cổng thông tin chỉ dành cho Trung Quốc sẽ “không bao gồm nguồn cấp dữ liệu xã hội hoặc khả năng chia sẻ bài đăng hay bài viết nào”. Nói cách khác, InJobs của LinkedIn sẽ chỉ đóng vai trò như một cổng thông tin để liệt kê cơ hội việc làm và nộp đơn xin việc.

Ông Shroff nói: “Mặc dù chúng tôi đã thành công trong việc giúp người tìm việc ở Trung Quốc tìm được việc làm và có cơ hội kiếm thêm thu nhập, tuy nhiên, chúng tôi không thấy mức độ thành công tương tự trong các khía cạnh xã hội của việc chia sẻ và cập nhật thông tin”.

“Cảnh sát công nghệ” Trung Quốc

Năm 2021 là một năm khó khăn đối với các công ty công nghệ tư nhân ở Trung Quốc. Chính phủ nước này đã tiến hành hàng loạt các cuộc điều tra, đưa ra các lệnh cấm và quy định mới để kìm hãm quyền lực của nhiều công ty internet địa phương nổi tiếng nhất của đất nước, bao gồm cả Alibaba và Didi.

Dan Ives, một nhà phân tích tại Wedbush Securities, cho biết: “Quy mô và phạm vi của các thủ tục tố tụng ở Bắc Kinh đã quá khó khăn đến nỗi không chỉ các công ty trong nước ở Trung Quốc mà ngay cả các công ty Mỹ cũng phải rút lui”. 

Tuy nhiên, trong khi việc đóng cửa LinkedIn khiến Microsoft thoát khỏi tình trạng kinh doanh tồi tệ, nó đặt ra câu hỏi về triển vọng của công cụ tìm kiếm Bing. Công cụ tìm kiếm lớn duy nhất của Mỹ vẫn đang hoạt động ở Trung Quốc. 

Vào năm 2019, Bing đã bị chặn một thời gian ngắn ở trong nước, ngay cả khi nó tiếp tục tiếp cận người dùng Trung Quốc bằng các tài khoản nhà nước khi truyền thông về các chủ đề như Dalai Lama. Không ngạc nhiên khi ngừng cung cấp các dịch vụ được kiểm duyệt tại địa phương, các trang web của các công ty internet nước ngoài sẽ nhanh chóng bị chính phủ chặn.

Góc nhìn khác về việc kiểm soát nền tảng mạng của Trung Quốc

Dưới góc nhìn người dùng, ta có thể nhận định rằng chính quyền Trung Quốc kiểm soát thị trường internet một cách tiêu cực. Nhưng nếu nhìn trên góc độ doanh nghiệp việc bảo hộ cho các sản phẩm Internet nội địa khiến cho ngành công nghiệp Internet ở đất nước tỷ dân này phát triển chóng mặt, là nền tảng để sinh ra những ông lớn – những đế chế Internet khổng lồ và có giá trị lớn nhất thế giới như Tencent, Alibaba,…

Chinese tech companies are leading the new global innovation revolution |  The Drum
Các công ty công nghệ Trung Quốc rất phát triển nhờ sự bảo hộ của doanh nghiệp

Các sản phẩm công nghệ của các công ty Trung Quốc không đơn thuần là các sản phẩm “clone” hay là sản phẩm phục vụ cho việc kiểm soát của chính quyền.

Mà thay vào đó, ta có thể thấy chính phủ Trung Quốc đã và đang có những nỗ lực đáng kể để bảo hộ cho sự phát triển của các doanh nghiệp nội địa. Đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp nội địa được quyền cạnh tranh công bằng với doanh nghiệp quốc tế.

Thực tế ở Việt Nam thì ra sao? 

Điều này ngược lại với các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam, hầu như luôn thua, ngay cả trên sân nhà của mình, khi không hoàn toàn vì lý do công nghệ, mà còn phải đối mặc với nhiều vấn đề khác như áp lực chính sách, hành lang pháp lý. Một ví dự là các ông lớn như Facebook và Google trong quá khứ không phải đóng thuế ở thị trường Việt Nam, trong khi các doanh nghiệp Việt vẫn “còng lưng” chịu trận.

Một điểm sáng là theo Nghị định 70/2021/NĐ-CP của chính phủ Việt Nam, vào tháng trước các nền tảng mạng xã hội, trong đó Google, Facebook, Netflix, Youtube… sẽ phải nộp thuế đầy đủ tại Việt Nam bằng hình thức trực tiếp hoặc gián tiếp qua bên thứ 3 là ngân hàng, trung gian tài chính. Hi vọng nghị định này sẽ góp phần tạo ra một sân chơi công bằng hơn cho các doanh nghiệp Việt Nam.

Paul Nguyễn
About Author

Paul Nguyễn

I am an economics writer.

error: Nội dung bản quyền của Simply Invest