Tác giả: Cao Nam Hưng

Kinh tế học được chia ra thành 2 mảng là kinh tế vi mô và kinh tế vĩ mô. Nói như vậy có phải kinh tế vĩ mô là kinh tế cho những tập đoàn lớn, còn kinh tế vi mô hướng đến các doanh nghiệp nhỏ? Cùng KTHGĐ tìm hiểu chúng giống và khác nhau như thế nào, kết hợp ra làm sao qua bài viết nhé.

Kinh tế học vi mô

Cùng bắt đầu với khía cạnh gần gũi hơn với đa số người đó là Kinh tế học vi mô. Vậy tại sao kinh tế vi mô lại được cho là dễ tiếp cận với mọi người hơn?

Đó là vì kinh tế học vi mô là ngành nghiên cứu các quyết định của con người và doanh nghiệp liên quan đến việc phân bổ các nguồn lực và giá cả mà họ giao dịch hàng hóa và dịch vụ. Hay hiểu đơn giản hơn, kinh tế vi mô nghiên cứu xem một người với lương 10 triệu/tháng chi tiêu khác biệt như thế nào so với người có thu nhập 30 triệu/tháng; hay nghiên cứu xem những tác động nào khiến doanh thu của một công ty tăng lên gấp đôi,…

Một số khía cạnh chính mà kinh tế vi mô tập trung nghiên cứu và đề cập:

  • Cung & cầu: Trên mọi thị trường, các công ty/doanh nghiệp là các đơn vị cung cấp hàng hóa, dịch vụ (cung) và sẽ có những cá nhân/tổ chức muốn mua loại hàng hóa đó (cầu). Kinh tế vi mô nghiên cứu về quy luật cung cầu và các yếu tố tác động lên nó.
  • Lý thuyết sản xuất: Kinh tế vi mô nghiên cứu về cách hàng hóa và dịch vụ được tạo ra. 
  • Chi phí sản xuất: Theo kinh tế vi mô, giá cả của hàng hóa hoặc dịch vụ được xác định bằng chi phí cần thiết phải sử dụng để chi cho các nguồn lực khi sản xuất sản phẩm hoặc dịch vụ đó
  • Kinh tế lao động: Khía cạnh này của kinh tế vĩ mô được dùng để nghiên cứu về cách sử dụng nguồn lao động tối ưu nhất, các mô hình tiền lương,…

Kinh tế học vĩ mô

Trái ngược với việc nghiên cứu từng cá nhân, kinh tế học vĩ mô lại nghiên cứu hành vi của một quốc gia và cách các chính sách của quốc gia đó tác động đến toàn bộ nền kinh tế. Kinh tế vĩ mô không đi sâu vào việc giải thích hay nghiên cứu từng hành vi mà nó đề cập đến toàn bộ các ngành công nghiệp và nền kinh tế.

Ví dụ, thay vì nghiên cứu xem một người chi tiêu như thế nào đối với thu nhập của họ, thì kinh tế vĩ mô sẽ đi tìm câu trả lời cho các câu hỏi như ‘Làm sao để kích thích người dân mua sắm nhiều hơn?’ hay ‘tỉ lệ lạm phát và tỉ lệ thất nghiệp nên được điều chỉnh như thế nào?

Một vài chủ đề mà các nhà kinh tế học vĩ mô thường nghiên cứu:

  • Tăng trưởng kinh tế: Đề cập đến sự gia tăng tổng sản xuất trong một nền kinh tế. Các nhà kinh tế vĩ mô cố gắng tìm hiểu các yếu tố thúc đẩy hoặc làm chậm tăng trưởng kinh tế để hỗ trợ các chính sách kinh tế sẽ hỗ trợ phát triển, tiến bộ và nâng cao mức sống.
  • Chu kì kinh doanh: Các doanh nghiệp luôn chịu ảnh hưởng của những yếu tố bên trong lẫn bên ngoài, điều này làm ảnh hưởng tới việc kinh doanh của các công ty đó, làm nó có thể phát triển hoặc suy thoái, tăng lên hoặc giảm xuống, hiện tượng này được gọi là chu kỳ kinh doanh.
  • Vai trò của nhà nước: Đây là một trong những chủ đề quan trọng nhất trong kinh tế học vi mô. Hầu hết các nhà kinh tế học đều cho rằng vai trò của nhà nước là ổn định trong ngắn hạn và tăng trưởng trong dài hạn. Mọi chính sách của nhà nước đều đảm bảo cho cả 2 mục tiêu này. 

Từ những thông tin trên, ta có thể thấy được sự tác động của kinh tế vĩ mô lên cuộc sống hằng ngày là không trực tiếp. Từ những nghiên cứu về kinh tế vĩ mô, chính phủ sẽ đưa ra những tác động nhằm cân bằng thị trường bằng các chính sách tài chính, các điều chỉnh về nguồn tiền, trợ cấp,… điều này sẽ tác động nhiều lên các công ty/tổ chức hơn là cá nhân mỗi người.

Sự kết hợp của những mặt đối lập

Trong khi kinh tế vi mô lại nghiên cứu kinh tế học theo góc độ của những cá nhân nhỏ nhất trong thị trường như một người tiêu dùng, một gia đình thì kinh tế vĩ mô lại nghiên cứu nền kinh tế theo hướng tổng quát và bao trùm. Sự khác nhau trong quy mô tạo nên sự bổ trợ hoàn hảo cho nhau, cùng nhau mô tả và cung cấp thông tin một cách chi tiết và toàn cảnh nhất về thị trường.

What Is The Real Difference Between Macroeconomics and Microeconomics
Kinh tế vi mô và vĩ mô có nhiều sự bổ sung cho nhau

Ví dụ, đối với một công ty kinh doanh áo quần, những dữ liệu về kinh tế vi mô (dữ liệu về người tiêu dùng, đối thủ cạnh tranh,…) sẽ dùng để phục vụ cho việc lập chiến lược kinh doanh, đó có thể là ra mắt một sản phẩm thời trang mới, thay đổi nguồn cung ứng vải, tuyển các nhân sự mới… Còn những dữ liệu về kinh tế vĩ mô (mức lạm phát, chính sách về thuế,…) sẽ được dùng để xây dựng chính sách tiền tệ và theo dõi các biến động lớn của nền kinh tế.

Ngoài ra, các yếu tố của kinh tế vi mô và kinh tế vi mô cũng tác động lẫn nhau. Ví dụ, một nền kinh tế khỏe mạnh, có nhiều nhân công chất lượng cao sẽ tác động tới việc thuê nhân công của một công ty khi so sánh với một thị trường có tỷ lệ thất nghiệp cao và chất lượng nhân công thấp.

Như vậy, trong kinh tế học, kinh tế vi mô và kinh tế vĩ mô mặc dù tách biệt nhưng đều phục vụ cho nhiệm vụ cơ bản của kinh tế học: Tối ưu các nguồn lực cho sản xuất và mua bán. Trong cuộc sống thường ngày, tác động của kinh tế vi mô được xem là trực tiếp hơn so với kinh tế vĩ mô, và ngược lại, kinh tế vĩ mô tác động bằng những chính sách, quy định của chính phủ các nước.

Paul Nguyễn
About Author

Paul Nguyễn

I am an economics writer.

error: Nội dung bản quyền của Simply Invest